Η γιαγιά Επιστήμη

Η γιαγιά Επιστήμη

 

   

Της Αλεξάνδρας Κατσιβελάκη

Σαν σήμερα 5 Νοεμβρίου, Γαλακτίωνος και Επιστήμης, γιόρταζε η γιαγιά μου, η παντοτινή αγαπημένη.

Η Επιστήμη μας γεννήθηκε το 1895 στη Νεάπολη Καππαδοκίας τουρκ. Nevşehir και ήταν κόρη της Ελένης Μιστίλογλου και του Κωνσταντίνου Κονκουρή από την Πρέβεζα, που είχε μετοικήσει στη Μικρά Ασία.

Αργότερα εγκαταστάθηκαν στην Πόλη και έμεναν στην γειτονιά του Rüştem Paşa στο Eminönü και μετά στο Γαλατά, όπου ζούσαν πολλοί Καππαδόκες και συμπολίτες της προγιαγιάς μου. Εκεί μεγάλωσε, παντρεύτηκε, έκανε παιδιά και ζούσε με τους δικούς της πριν φύγουν πανικόβλητοι, μετά την καταστροφή της Σμύρνης και καταλήξουν στο Ηράκλειο της Κρήτης, στις 11 Νοεμβρίου 1922.

 

 

Μεγάλωσα μαζί της και γαλουχήθηκα με τις ιστορίες της. Μου εμφύσησε πολλές αγάπες και μου ΄φερε την Πόλη στη ψυχή μου. Είχαν περάσει πολλά χρόνια από τον ξεριζωμό της όταν γεννήθηκα εγώ, και φαίνεται ότι μάλλον τότε αποτίναξε τη θλίψη και γύρεψε να μοιραστεί τη νοσταλγία της. Μου έλεγε, μου έλεγε χωρίς σταματημό για ένα κόσμο με μεγάλους δρόμους, ωραία μαγαζιά, μια μεγάλη γέφυρα, Σουλτάνους, Ρώσους, Άγγλους, Αρμένηδες, Έβραίους χαρέμια, Τούρκους, ξένες εκκλησίες, για κάποια γιαλιά και άγνωστους συγγενείς.

Σαν χάνος εγώ ή Αλίκη στη Χώρα των θαυμάτων άκουγα, ρώταγα, απολάμβανα τις εικόνες που έφτιαχνε με τα λόγια της, κατέβαζα χαλβάδες και αυγοφέλια και ταξίδευα στις αφηγήσεις της. Συχνά άκουγα την μάννα μου να της λέει, «εμένα γιατί δεν μου τα ’πες αυτά, καλέ μαμά;» και νόμιζα τότε ότι έχαιρα ιδιαιτέρων προνομίων.

 

Μεγαλώνοντας άκουγα κι άλλα πολλά, κάτι για κινήματα, επαναστάσεις, πολέμους, Βενιζέλους, Κωνσταντίνους, Πλαστήρα και το σταθερό «τι τις ήθελε τις εκλογές;» και τσίμπαγα σαν συναγρίδα. Κουρντιζόμουνα λοιπόν στις επισκέψεις οικογενειακών φίλων και των λίγων μας συγγενών, των Μιστίλογλου που ήρθανε μαζί, με ορθάνοικτα τ’ αυτιά. Κάπου με έτρωγε η περιέργεια, κάπου μ’ άρεσαν κάτι κορώνες που έπεφταν σταθερά «οι αφορισμένοι», «οι σερσέμηδες», «οι γκεβεσέδες» και με τον παππού μου να επαναλαμβάνει κάθε φορά «μπιράκ τζανούμ, μπιράκ, μπιτί». Τίποτα η γιαγιά και ακολουθούσε πάντα μια μικρή λογομαχία τουρκιστί. Επιστήμη Αχαλινωτοπούλου, όνομα και πράμα. Το πολιτικό σκέλος μόνιμα στο προσκήνιο με εμμονή και πάθος, ισότιμο με την αξία του καλού φαγητού, της αγάπης για τα λουλούδια, την ευπρεπή εμφάνιση και κοκεταρία.

Γλυκειά, στοργική και τρυφερή η Επιστήμη αλλά συνάμα τσαούσα και ζορμπάς. Με τα χρόνια αντιλήφθηκα τι πόνο έκρυβε και τη μεγάλη της δύναμη που άντεξε τον ξεριζωμό, τόσους πολέμους, την απώλεια 4 παιδιών και ενός γαμπρού, τις δυσκολίες και την προσαρμογή σε ένα τόπο που δεν της άρεσε, θεωρούσε υποανάπτυκτο και κάπως εχθρικό.

 

Το πρώτο της ζωής μου ταξείδιον, άνευ οικογενείας, το έκανα συνειδητά στην Κωνσταντινούπολη, χεράκι-χεράκι με τις ιστορίες, το βλέμμα και τις μνήμες της. Στην Πόλη αντιλήφθηκα για τα καλά την αγάπη της, πως πέρναγε, τι άφησε και τι μου είχε μεταδώσει.

Τα έβλεπα όλα γυρνώντας σε δρόμους, μύθους, γεύσεις, κοιτάζοντας πρόσωπα, θρησκείες, αλήθειες, πολιτισμούς και παρουσίες. Τριγύρναγα στο χρόνο που αιχμαλώτισε μέσα στο σώμα της η Πόλη, με τη λάγνα, την πολύπειρη ψυχή της, αγγίζοντας τα αποτυπώματά του σε κάθε γωνιά, σε κάθε στενό, σε κάθε πέτρα που σμίλεψε στο πέρασμα του. Χανόμουν πολλώ λογιώ και μ’ άρεσε, και όταν πια κουραζόμουν για τα καλά, ήθελα να πέσω στην αγκαλιά της παλιάς και της νέας αγαπημένης, με τη στοργή και τους ψιθύρους τους να ησυχάσω.

 

Η γιαγιά Επιστήμη σε νεότερη ηλικία

 

© Αλεξάνδρα Κατσιβελάκη

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση, αναπαραγωγή, ολική, μερική ή περιληπτική ή κατά παράφραση ή διασκευή ή απόδοση του περιεχομένου του παραπάνω δημοσιεύματος με οποιονδήποτε τρόπο, ηλεκτρονικό, μηχανικό, φωτοτυπικό ή άλλο, χωρίς την προηγούμενη γραπτή άδεια του δικαιούχου πνευματικής ιδιοκτησίας. Νόμος 2121/1993 (επικαιροποιημένος μέχρι και το ν. 4829/2021) και Νόμος 3057/2002, ο οποίος ενσωμάτωσε την οδηγία 2001/29 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και κανόνες Διεθνούς Δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα

 

Για αναδημοσίευση απευθυνθείτε: info@anatolinet.gr

 

 

 

Οι ιστορίες των Ρωμηών που έμειναν πίσω

Οι ιστορίες των Ρωμηών που έμειναν πίσω…

 

Κοινοποίηση με:
Βαθμολογία άρθρου

anatoli-@otenet.gr

Αφήστε ένα σχόλιο